Jasper Johns był studentem University of South Carolina w latach 1947-1948. Kilka lat później zaciągnął się do wojska. Służył m.in. w Japonii. Następnie Jasper Johns zatrudnił się w nowojorskiej księgarni. A w 1954 roku, wspólnie z Robertem Rauschenbergiem, zajmował się tworzeniem dekoracji w sklepowych witrynach. Jasper Johns jest zadeklarowanym homoseksualistą. Z Rauschenbergiem tworzyli związek partnerski.

Jasper Johns, Food Flag

Sztuką Johns zainteresował się w 1955 roku. Wówczas zaczął tworzyć swoje pierwsze Flagi amerykańskie oraz Tarcze. Swoimi dziełami zainteresował publiczność ze względu na oryginalne tło. Pracami Jaspera Johnsa zachwycał się m.in. Leo Castelliego. Jednym z pierwszych obrazów „Tarcza strzelnicza”, który miał gipsowe odlewy, artysta wywołał skandal. Trudne do interpretacji dzieło było zarówno krytykowane, jak i wychwalane.

Pierwsza poważna wystawa obrazów Johnsa miała miejsce w 1958 roku w Leo Castelli Gallery na terenie Nowego Jorku. Było to ogromne wydarzenie, określane jako początek pop-artu. Kolejnym sukcesem malarza było zdobycie w zaledwie rok później Carnegie Prize na Biennale w Pittsburghu. Jasper Johns otrzymał nagrodę za „Grey Numbers” („Szare numery”). Artysta razem z Rauschenbergiem brał udział również w happeningu Allana Kaprowa Eighteen Happenings in Six Parts. Ponadto pracował ze znanym kompozytorem Johnem Cage’em. W 1988 roku został wyróżniony nagrodą Grand Prix na 43. Biennale w Wenecji.

Jasper Johns, Tarcza, 1958

Jasper Johns na swoim koncie ma wiele cennych dzieł. Zaliczyć do nich może serię flag, która powstawała od 1955 do 1960 roku. W kwestii twórczości Johnsa najczęściej zadawanym przed odbiorców pytaniem jest, czy jego dzieło to obraz czy jednak flaga. Istotnym punktem dorobku artysty jest także „Brąz malowany I” z 1960 roku, czyli rzeźba w postaci pomalowanych puszek piwa, sprawiająca wrażenie zwykłego przedmiotu przemysłowego.

Pablo Picasso, Tête de Femme, 1939-1941

Mowa oczywiście o nikim innym jak o Pablo Picasso. Co prawda eksperci nie przewidują, by obraz „Tête de Femme” ceną dorównał takim dziełom jak „Śpiąca dziewczyna” czy „Podwójny Elvis„, ale aukcja i tak będzie prawdziwym wydarzeniem i gratką dla kolekcjonerów. Być może i nie przekroczy 10 mln dolarów, ale i tak przejdzie do historii.

Głównie ze względu na fakt, że obraz, powstały w latach II wojny światowej (1939-1941), będzie licytowany po raz pierwszy w historii – dotychczas znajdował się w jednej z europejskich kolekcji. Już 20 maja trafi do nowego właściciela.

„Tête de Femme” to portret ówczesnej kochanki Picassa – Dory Maar. Malarz związany był z kobietą przez około 10 lat, po czym porzucił ją dla innej kobiety. Po tym wydarzeniu Maar przeszła załamanie nerwowe. Kiedy jednak jej związek z artystą trwał – rozkwitała. Jej gorący temperament i namiętności Picasso odzwierciedlił w swojej pracy poprzez wyraziste, ciepłe i wyraźne kolory.

Oczekiwania spełniła „Śpiąca dziewczyna” – kultowa postać z komiksu kreski Lichtensteina z 1964 roku. Szacowano, że osiągnie cenę 40 mln dolarów. Tymczasem została wylicytowana za 5 mln dolarów więcej. I pobiła rekord. Obecnie to najdroższe dzieło namalowane przez Lichtensteina. Druga na jego liście jest praca „I Can See the Whole Room!…and There’s Nobody in it”, która w 2011 roku osiągnęła 38,5 mln dolarów.

Roy Lichtenstein, Śpiąca dziewczyna, 1964

Zawrotną sumę osiągnął też obraz Andy’ego Warhola. „Podwójny Elvis” znalazł nabywcę za 37 mln dolarów. To tylko jeden obraz z kolekcji Warhola przedstawiający Presleya. Artysta dał wyraz uwielbienia muzyka w serii 22 kultowych już prac przybliżających wizerunek muzyka.

Andy Warhol, Podwójny Elvis, 1963

Mark Rothko, Pomarańczowe, czerwone, żółte, 1961

Mark Rothko w sierpniu 1913 roku wyjechał do Stanów Zjednoczonych. Kilka lat wcześniej do USA wyemigrował jego ojciec. Marcus uczył się w liceum w Portland. Dzięki zdobyciu stypendium mógł rozpocząć studia na Yale University. Stracił je po pierwszym roku i przeniósł się do Nowego Jorku. Tam nauki pobierał w Art Students League. Następnie pracował jako nauczyciel plastyki w Brooklyn Jewish Center. Pierwsza poważna wystawa jego prac odbyła się w 1933 roku w Contemporary Arts Gallery. Był cenionym malarzem, choć bez spektakularnych sukcesów. Jego dochód pochodził głównie z lekcji malarstwa. Wspólnie Baziotesem, Motherwellem i Newmanem w 1948 roku otworzył szkołę The Subject of the Artist.

Swój talent Mark Rothko mógł zaprezentować dzięki dekoracji ściennej, jaką miał wykonać dla nowojorskiego Seagram Building. Następnie zajmował się uniwersytecką kaplicą przy University of St. Thomas w Teksasie. Stworzył 18 prac, ściśle ze sobą powiązanych, a budynek nazwano Kaplicą Rothko. Na tym zakończyła się jego kariera artystyczna. Mark Rothko cierpiał na depresję i po zakończeniu tego zlecenia popełnił samobójstwo – podciął sobie żyły.

Obrazy Marka Rothko przepełnione są prostymi emocjami oraz spokojem. Artysta skupił się na kilku intensywnych kolorach, unikał detali. Dbał bardzo natomiast o swoje pędzle oraz sposób prezencji dzieł i jego odpowiednie oświetlenie. Z czasem Rothko eksperymentował z abstrakcją, za pomocą której przedstawiał rozpacz lub ekstazę. Jego malarstwo cechują też powtórzenia. Do najważniejszych jego obrazów zaliczyć można m.in. „Wine-Rust-Blue on Black”, „Black on Grey”, „Czarny, zielony i pomarańczowy” oraz „Biel ponad czerwienią”.

Mark Rothko, Pomarańczowe, czerwone, żółte, 1961

Przebieg aukcji był zaskakujący, takiego końca nikt się nie spodziewał. Historycy sztuki i eksperci z domu aukcyjnego nie przewidywali, że dzieło z 1961 roku osiągnie taką cenę. Anonimowy nabywca wylicytował go za 77,5 mln dolarów. Łącznie z kosztami aukcyjnymi zakup miał wartość 86,9 mln dolarów. Obraz Rothka tym samym stał się najdroższym dziełem współczesnym powstałym po II wojnie światowej.

Dzieło utrzymane jest w znanej malarzowi konwencji ekspresjonizmu abstrakcyjnego i figuratywizmu. Przedstawia, powtarzający się w jego twórczości motyw prostokątów – poziomych i świetlistych. Obraz od 45 lat był nieobecny na rynku. Poprzedni właściciel – David Pincus – nabył go w 1967 roku w Londynie. Od tego czasu dzieło zamknięte było w prywatnej kolekcji.

Nazwisko Rothko stało się już potężną marką na rynku. Obrazy warte są dziesiątki milionów dolarów. Ostatni sprzedany obraz „Biały środek” kilka lat temu został wylicytowany za ponad 70 mln dolarów.

Arshile Gorky, Khorkom, 1938

Arshile Gorky przyszedł na świat w zachodniej Armenii, która należała wówczas do Imperium Osmańskiego. Ojciec opuścił Arshile’a, kiedy ten miał cztery lata, i wyjechał do Stanów Zjednoczonych. Chłopak został z matką, która zmarła w 1915 roku, kiedy nastąpiło tureckie ludobójstwo. Pięć lat później Gorky przeniósł się do USA. Wkrótce rozpoczął naukę w New School of Design w Bostonie. Później pracował jako nauczyciel.

Pierwsze obrazy zaczął tworzyć właśnie na początku lat dwudziestych. Na jego wczesnych dziełach widoczny jest wpływ impresjonizmu. Po przeprowadzce do Nowego Jorku zafascynowany był obrazami Paula Cezanne’a. Namalował w tym czasie „Landscape in the Manner of Cezanne” i “Landscape, Staten Island”. W kolejnych latach Gorky poszukiwał inspiracji w kubizmie, a następnie w surrealizmie. Owocem tych eksperymentów był zbiór prac „Nighttime, Enigma, Nostalgia”. W 1933 roku Arshile został zatrudniony w Works Progress Administration Federal Art Project, przy którym pracowali później tacy artyści jak Jackson Pollock, Diego Rivera and Mark Rothko.

Arshile Gorky, The Liver is the Cock's Comb, 1944

Arshile Gorky był osobą melancholią, bardzo tęsknił za rodziną i ojczystym krajem oraz często wspomniał o tragicznej śmierci matki. Los nie szczędził go przez całe życie. Najpierw ogień doszczętnie strawił jego studio. Później wykryto u niego raka. Miał również groźny wypadek samochody, w wyniku którego doznał złamania szyi, a w konsekwencji chwilowego paraliżu ręki, przez co nie mógł malować.

W życiu osobistym także mu się nie wiodło. Jego małżeństwo trwało siedem lat. Żona zdecydowała się od niego odejść, odbierając mu dzieci. Gorky popełnił samobójstwo w 1948 roku, wieszając się. Do jego najważniejszych dzieł zaliczyć można m.in.:

• „Artysta i jego Matka”,
• „Abstrakcja z paletą”,
• „Mechanizm latania”,
• „Obraz ciemnozielony”,
• „Rok za rokiem, olej na płótnie”.

Jego obrazy zdobią ściany amerykańskich galerii i muzeów, np. w Nowym Jorku.

Wszystkie pochodzą z lat 30. XX wieku. Pierwsze z początków dekady, późniejsze powstawały już około roku 1937. Z łatwością można je rozróżnić. Te ostatnie są już zachowane w bardzo ponurym, szarym, ciężkim klimacie. Na ich charakter wpływ miała polityka i sytuacja społeczna – do głosu doszedł faszyzm, co nie obyło się bez wpływu na twórczość artystyczną.

Oprócz dzieł w mrocznej tonacji w kolekcji znajdują się też dzieła bardziej optymistyczne. Wśród nich np. te, które przedstawiają ówczesną muzę malarza – Marie-Therese Walter, która nie była jeszcze pełnoletnia. Portrety marszanda Paryża, ujęcia z pracowni artysty czy prace inspirowane Rembrandtem.

Prace Picassa w Londynie można oglądać do 2 września. A warto, bo na światło dzienne wystawiane są bardzo rzadko, część z nich po raz pierwszy. To co przebija się przez prace to kult walki i antyk.

Młodszym bratem Józefa był Eugeniusza Pankiewicza. Pierwsze nauki Józef Pankiewicz pobierał w warszawskiej Klasie Rysunkowej u Wojciecha Gersona i Aleksandra Kamińskiego. Otrzymał stypendium Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu, gdzie wyjechał wspólnie z Władysławem Podkowińskim. W 1889 roku udał się do Paryża. W stolicy Francji dostrzeżono talent Pankiewicza, nagradzając jedno z jego dzieł srebrnym medalem na Wystawie Powszechnej.

Józef Pankiewicz, Portret dziewczynki w czerwonej sukni, 1897

Po powrocie do stolicy w swych obrazach zaczął nawiązywać do impresjonizmu. Przykładem tego jest płótno „Targ na kwiaty przed kościołem Św. Magdaleny w Paryżu”. Styl ten jednak nie spotkał się z aprobatą polskiej publiczności. Kolejną inspiracją Józefa Pankiewicza był symbolizm, a zwłaszcza twórczość Jamesa Whistlera. Powstały wówczas: „Rynek Starego Miasta w Warszawie nocą”, „Łabędzie w ogrodzie Saskim”, „Park w Duboju”. Obrazy cechowała ciemna kolorystyka. Od 1897 roku był członkiem Towarzystwa Artystów Polskich „Sztuka” z Krakowa. Przez kolejne lata Pankiewicz zwiedzał Europę, był m.in. w Holandii, Włoszech, Anglii i Niemczech. Wakacje spędzał we francuskich kurortach, gdzie zajmował się malowaniem krajobrazów. Tworzył też martwą naturę (np. „Martwa natura z owocami i nożem”), inspirując się dziełami Paula Cezanne’a.

Józef Pankiewicz, Port w Concarneau, 1908

Do 1919 roku Pankiewicz mieszkał w Hiszpanii, gdzie tworzył zupełnie inne obrazy. Pod wpływem kubizmu i fowizmu wprowadził geometryzację oraz mocne kolory (np. „Taras w Madrycie”). Jako profesor krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych w 1925 roku prowadził filę ASP w Paryżu. W tym czasie nastąpiła kolejna zmiana w twórczości artysty. Intensywne barwy zastąpił malarstwem walorowym (np. „Martwa natura z zielonym dzbanem”). Na koniec swojej działalności malarskiej skupił się na realizmie i refleksji (np. „Owoce w koszyku”) oraz tworzeniu pejzaży okolic Sanary-sur-Mer, Cassis i La Ciotat.

W ostatnich dniach Casoria Contemporary Art Museum w Neapolu było w centrum uwagi i o to przecież chodziło. Ale czy akcja przyniosła zamierzony skutek? Czy gra była warta świeczki? Na to pytanie powinien odpowiedzieć Antonio Mafredi – dyrektor muzeum i sprawca zamieszania.

Z jego inicjatywy w ubiegłym tygodniu spłonęły dwa dzieła sztuki. Autorem jednego z nich był francuski artysta Severine Bourguignon, który poparł protest CAM. Mafredi zapowiada, że to nie koniec i każdego tygodnia płonienie strawią trzy kolejne obrazy. Swoją akcję prowadził dopóty, dopóki nie zmieni się system dotacji na kulturę. We Włoszech, kolebce sztuki, działania muzeum szokują i wywołują kontrowersje.

Do jakiego celu dąży muzeum i jakimi argumentami się kieruje? Chodzi o wywarcie wpływu na rządzących i skłonienie ich do podwyższenia środków finansowych przeznaczanych na kulturę. W ostatnim czasie, kiedy kraj pogrążył się w kryzysie, dotacje zostały zminimalizowane. Zdaniem dyrektora muzeum są one teraz na takim poziomie, że wszystko jedno, czy on sam zniszczy obrazy. Jeśli nie i tak, bez pieniędzy na ich utrzymanie, zniszczeją same.

Desperacki akt Mafrediego to nic innego jak wołanie o poszanowanie dla włoskiego dorobku kulturowego. Nie chodzi tylko o dzieła malarskie, ale o zabytki architektury czy rzeźbę. Palenie dzieł sztuki ma wymiar symboliczny i manifestacyjny.

Początek XX wieku przyniósł w polskiej sztuce wielu utalentowanych malarzy. Jednym z nich był Wacław Chodkowski. Artysta urodził się 6 października 1878 roku w Kozienicach, zmarł 11 marca 1953 roku w Warszawie. Żoną malarza była Helena Przybytkowska. Małżeństwo osiedliło się w Warszawie. Mieszkali  na ulicy Walecznych 39 przy Saskiej Kępie. Chodkowski zaliczany jest do przedstawicieli polskiego realizmu. Jego prace cechowały stonowane barwy, prostota i miękkie linie. Tematyka dotyczyła przede wszystkim codziennego życia ludzi. Artysta lubił także tworzyć portrety i krajobrazy.

Wacław Chodkowski od najmłodszych lat odznaczał się talentem malarskim. W 1900 roku został absolwentem warszawskiej Szkoły Rysunkowej. Nauki pobierał wówczas u znanych artystów, m.in. Wojciecha Gersona, Adama Badowskiego oraz Jana Kazimierza Kauzika. Należał do Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych. Swoją pierwszą poważną wystawę zorganizował właśnie w pracowni towarzystwa. Miało to miejsce w 1914 roku. Prezentował wtedy „Portret dziewczynki”. Kolejnymi jego obrazami były „Portret chłopczyka” i „Owoce”.

II wojna świata przyniosła zniszczenia także w środowisku artystycznym. Zachowały się tylko nieliczne obrazy i galerie sztuki. Wacław Chodkowski w 1945 roku wstąpił do Związku Polskich Artystów Plastyków. Został członkiem związku ze względu na swój dorobek malarski. Do najważniejszych obrazów Chodkowskiego zaliczyć można: „Pole wilanowskie”, „Wisła po burzy” oraz „Dziewczyna w rogatywce”. W kolejnych latach artystach prezentował swoje prace w całym kraju, np. „Praca przy piecu hutniczym” w Bydgoszczy lub „Stare Miasto odbudowane” w Warszawie.

Wacław Chodkowski, Dziewczynka w rogatywce, 1918

Wacław Chodkowski jest autorem pocztówek akwarelowych, które zainspirowały Małgorzatę Karolinę Piekarską podczas pisania książki „Tropiciele”. Pocztówki Chodkowskiego zostały bohaterem powieści. Inne dzieła malarza można obejrzeć w Muzeum w Tomaszowie Mazowieckim. Jego obrazy są obecnie cenione przez znawców sztuki. Cena egzemplarza wynosi od kilkuset do kilku tysięcy złotych. Większość prac namalował przed wojną, np. „Sadzawka w ogrodzie saskim”, „Dziewczynka w rogatywce”, „Chłopczyk z laurką i kwiatami”, „Portret Kościuszki i „Łodzie na plaży”.